Vatandasliga kabul mektubu

Bugun eve girince 3 sari zarfla karsilastim. Uc tane olunca dedim kesin vatandaslik basvurusu icin gene bir seyleri begenmediler, eksik birseyler var veya baska bir kulp taktilar. Ilk mektubu actim ve tadaaa... Vatandasliga kabul edildiniz lutfen seromoni icin 21 gun icinde su numarayi arayarak randevu alin yaziyor.

Ingiltere beni yine ters koseye yatirdi. Her basvuruyu son gunune kadar bekleten adamlarin vatandaslik basvurusunu 2 ay icinde neticelendirmeleri gercekten buyuk supriz oldu. Eveett artik bu uzun yolculugun da sonuna geliyoruz anlasilan. 

Mektubun sabahinda ilk isim seremoni icin randevu almak oldu. Mektupta bildirdikleri bizim bagli oldugumuz Council'in registry office'ini aradim. (numarayi ve adresi mektupta yazmislardi) Adimi verdim ve sadece Ali der demez butun ailenin kayitlarina ulastilar. Bizden once onlara da mektup gitmis demek. Mektup uzerindeki referenas numaralarini tekrarlattirip hangi tip yemin edecegimizi sordular. Yemin yemindir diye telaffuzu daha kolay olani sectim :) Zira iki tip yeminden bahsediyor. Biri Allah bir onur seref uzerine.

Yanimizda kimseyi getirip isteyip istemedigimizi sordular. Yasal olarak zorunlu olmadigi icin kizimin da bizimle gelip gelmeyecegini sordular. (Cocuklar yemin toreninde yemin etmek zorunda degiller)

Sonra ilk grup seremonisi olan 7 Subat'a  randevu verdiler. Mektupta yazdigina gore istenirse bireysel seremoni istenebiliyormus ancak ekstra odeme istiyorlardi. 7 Subat iyidir. Cok da gec sayilmaz.

Bu detaylari bize mektup ile bildireceklerini soylediler. Giderken o gonderecekleri mektup ve bu elimdeki mektuplari getirmemi istediler. Baska da birsey istemediler.

Seromoniyi ve sonrasini yasadikca anlatirim :) 

Sinirsiz Oturma Vizesi'ne Giderken

Basvuru zamani yaklasirken vize danismanim olan Deniz Gok ile irtibata gecip ilk istenilenleri scan edip gondermistim. Zaman azalinca bir kez daha irtibata gecip tam olarak neler lazim diye sordum. Inanilmaz uzun bir liste ortaya cikti.

Iste istenilenler

Oncelikle Vize uzatma formu (danismanla calisiyorsaniz siz ilgili yerleri imzalayip gerisini ona birakiyorsunuz )

 ·        Eski ve yeni pasaportlar butun basvuru sahiplerinin

·         Basvuran herkesin son 6 ayda cekilmis ikiser adet pasaport boyutunda fotograf

·         Orjinal Polis Kaydi kagitlari

·         Ev kira sozlesmesi

·         Cocuklarin Turk kimlikleri

·         Butun Home Office kagitlari

·         Ehliyet fotokopisi

·         Cocuklarin okula gittiklerine dair kanitlar

ESINIZIN SON 2 SENEDE BIRLIKTE YASADIGINA DAIR KANITLAR

·         Orjinal evlilik cuzdani

·         Son 2 senede yengenin ismine gelmis ayni adrese elektrik,su,gaz,council tax gibi faturalar

·         NHS kartlari , cocuklarin dahil

·         Doktor/Disci kagitlari

·         National insurance (jobcentre plusdan gelen yazi )

·         Var ise ehliyet fotokopisi

·         Baska son 2 senede birlikte yasadiginizi gosteren kanitlar

·         Esin son 2 sene kisisel banka hesap dokumu

·         Orjinal diploma ve sertifikalar

BANKA

·         Son 12 ay orjinal kisisel banka hesap dokumu

·         son 12 ay business (is) banka hesap dokumu

COMPANY (LIMITED ISE)

·         Certificate of incorporation

·         Memorandum and articles

·         Share certificate

MUHASEBE

·         Son 4 sene profit & loss account

·         Son 4 sene tax return forms –CT600

·         PAYE odemeleri son 4 sene

·         Coorporation tax odemeleri eger var ise son 4 sene

·         HMRC den butun yazilar son 4 sene

·         National insurance number/job centre plusdan yazi

·         Satis faturalari (sales invoices) son 12 ay

·         Musteriler ile olan yazismalar

·         Business contracts / agreements

·         Business Office faturasi (virtual office ise)

·         Reklam giderleri/faturalari/reklam ornekleri print out web page / business card etc

·         Business harcamalari son 12 ay (faturalar ,stationery, muhasebeci odemesi etc )

·         Son 4 sene Public liability insurance/Professional indemnity insurance

Benimkiler simdiden 1 klasoru doldurdu. Bunlari saglikli bir sekilde verebilmek icin Ingiltere'de bulundugunuz sure boyunca herseyi cok duzgun dosyalamanizi oneririm. Ben ona ragmen zorlandim. 

Bedava

Son zamanlarda yeni öğrendiğim bir web sitesinden bahsetmek istiyorum şimdi. Bu ülkeye ilk geldiğinizde bütçeniz yeni bir hayat kurmak için çok da elverişli değilse zorlanacağınız aşikar. Ne de olsa yeni bir hayat yeni bir ev kuruyorsunuz ve eşyalı bir daire bile tutmuş olsanız, ihtiyaçlar hiç bitmiyor. Burada İngiliz bir arkadaş kullanırken gördüm artık bazı şeylere evinde ihtiyacı olmayanlar nakliyeyi halletmeniz durumunda size bedava olarak eşyalarını erebiliyorlar. Kimi zaman eski kimi zaman oldukça yeni şeyler bulmanız olası. 

Sitenin adı http://trashnothing.com/  televizyondan koltuğa bilgisayardan döşeğe kadar herşey var. 

Benden söylemesi 

Bir Turk burada neyi ozler?

Ingiltere'de aslinda bircok Turk malini bulabiliyorsunuz. Gerek Turk marketlerinde, gerek Turk agirilikli satis yapan toptancilarda ve gerekse de pakistan marketlerinde salam, sosis, sucuk, raki, bulgur, dolmalik biber hatta asma yapragi bile bulabilirsiniz. Ancak asla bulamayacaklariniz da var.

Benim en cok ozlediklerimi sirayla sayiyorum, Baska Turkler baska seyleri isyiyor olabilir tabi.. bu sonucta benim listem

Berber 

Neredeyse buraya geldigimden beri kendim tras oluyorum. Inanin bana berbere gitseniz de daha farkli birsey yapmiyor. Zaten berberde kafadan lavobo ve musluk yok. Yani sacinizin yikanmasi gibi bir durum mumkun degil. Yani sohbet esliginde bir sac sakal trasi ardindan masaj falan yapilan berber seanslarimi ozluyorum. 

Oto Tamircisi

Var tabi de kafa ayni sekilde calismiyor. Dolayisiyla bir turlu anlasamiyoruz. 

Cipura Izgara

Her ne kadar hemen hemen her yerde balik yemegi olsa da bizdeki gibi komur atesinde izgara cipura lufer yapan bir yer yok. Zaten bu baliklari da taze bulmak imkansiz gibi birsey. Cok ararsaniz buzhane baligi olarak lufer (seabass) bulabilirsiniz ama ayni tadda degil. 

Kokorec

Ne diyeyim ki yok iste. 

Cay Bahcesi

Soyle canin sikildiginda kendini atabilecegin agaclar arasinda bir cay bahcesi olsa, hafta sonu sahanda yumurta yapsa di mi ? :))  Coffee Shop demeyin ayni sey degil. 

Ezine Beyaz Peynir

Sanilanin aksine beyaz peynir var burada. Feta Cheese diye tahmin edebileceginiz gibi Greek (yunan) peyniri olarak bilinen beyaz peynir var ama tabi ki bir Ezine olamaz. Yumusak keci peyniri ile destekleyerek biraz olsun bu istegi karsilamak mumkun. Gene Greek Yoghurt adi altinda bizim yogurtu da bulabiliyoruz. (ilk aldiginizda kutunun ustunu dikkatli okuyun sekerlisini almayasiniz) 

Bir de Fava

Bunun ne oldugunu buyuk ihtimalle bilmiyor olabilirsiniz. kuru Ic bakladan yapilan bir meze. Kuru ic bakla bulamayinca dogal olarak Fava da bulamiyor veya yapamiyorsunuz. Annemler gelirken bavullarina 1 kila ic bakla koyuyorlar da sorun gideriliyor :) 

Bunlarin disinda her sey var :) 

Ilk Tasinmamiza Dogru...

Cuma aksamustu emlakci arayarak kira kontratinin evsahibi tarafindan sonlandirildigini ve 2 aylik NOTICE denen uyarinin resmen basladigini, yazili olarak bunu bana teblig edeceklerini bildirdi. Boylece 3 senedir oturdugumuz daireden tasinmanin da zamani gelmis oldu.

Oncelikle sorunlu olan konu ev sahibi cik derse 2 ay onceden, biz cikmak istersek 1 ay onceden karsi tarafa tebligatta (Notice) bulunmamiz gerekiyor. Ve her halukarda tebligat suresinin sonua kadarki kira odeniyor.

Yani simdi ev baksam ve hadi gel otur dese 2 ay hem eski evime hem yeni evime kira odemek zorundayim. Boylede salak bir sistem var iste.

Bugun ise gitmeyip emlakcilari ve ellerindeki evlerin semtlerini dolastik. Ev cok guzel olsa bile bulundugu semt bazen "Council" evlerinin bulundugu semtte veya cok yakin olabiliyor. Bu evler issizlere belediyenin verdigi evler ve genelde komsulariniz pek de duzgun tipler olmayabiliyor. O yuzden ev secmek cok da kolay bir is degil. Bircok kriteri goz onunde bulundurmak gerekiyor.

Ne zaman musait olacak, yani ne zaman tasinilabilir ? 

Bu tarihin evden cikis tarihine mumkun oldugunca yakin olmasi gerekiyor.

Bulundugu bolge guvenlik acisindan dogru bir yer mi ? 

Neyse ki evin posta kodunu girerek o bolgedeki suc istatistiklerini gorebileceginiz bir site var.  http://www.police.uk/  bu sayede daha once civarda islenen suclarin turleri ve sikligi konusunda bilgi edinebiliyorsunuz. Biraz da etrafinda birkac tur atarsaniz vicardaki evlerin bakimindan, kapilarin onlerindeki arabalara kadar size bir cok ipucu saglayan done var.

Bulundugu bolgedeki Council Tax ne kadar ? 

Hangi belediyenin sinirlarina girdiginiz ve bu belediyenin o eve ne kadar council tax uyguladigi onemli cunku bu da yillik maliyetinizi etkileyen bir faktor sonucta. 

Kirasi ne kadar ? 

Sadece kirayi maddi olarak karsilamak sorun degil ayni zamanda Ankara Anlasmasi ile burada bulundugunuz icin bir sonraki vize uzatma doneminde maliyetlerinizin yuksek cikmasi gelirinizin de yuksek cikmasini gerektirir. Dolayisiyla daha fazla gelir beyan etmek zorunda kalmamak icin en azindan sinirsiz oturma vizesini alana kadar maliyetleri yuksek tutmamakta fayda var.

Kiranin yuksekligi eve vereceginiz depozitoyu da etkiliyor sonucta. Bir de emlakciya vereceginiz ucret oldugunu unutmayin.

Esyali mi ? 

Evin esyali olmasi sonucta bir avantaj tabi. Ancak bazen icindeki esyalar o kadar kotu olabiliyor ki esyayi almak daha dogru bir yaklasim olabiliyor. Burada evler esyali, yari esyali ve esyasiz olarak 3 ayri sekilde kiralaniyor. Yari esyali denilen sadece beyaz esyanin olmasi demek. Yalniz eger evde yemek yapan tipik bir Turk ailesi iseniz bulasik makinesi sizin icin de elzem olabilir. Evde bulasik makinesinin varligini sormakta fayda var. Eger yoksa baglanabilecek yer var mi ve baglamaya ev sahibi onay veriyor mu mutlaka sormaniz lazim. 

Civardaki okul market vs 

Eger cocugunuz varsa civardaki okullar onemli. Sonucta eger ilkokulsa ve okul bitene kadar da bu evde kalacaksaniz high school olarak civarda ne var bilmenizde fayda var. Tabi ki marketlere olan yakinligi da bir avantaj. 

Peki nasil ariyorsunuz ? Burada ilk tuttugunuz evi bulmak ve yerlesmek basli basina sorunlar zinciriydi. Sonucta tutma asamasina gelince banka hesabi istiyorlar ama, banka hesabi acmak icin de ev tutmus olmaniz lazim. Ama 3 seneden sonra banka hesabiniz, yerlesik oldugunuz bir ev, bir sekilde kredi notunuz var. Yani artik daha iyi bir potansiyel kiracisiniz. Ev hayvaniniz yoksa ve sigara icmiyorsaniz birer kademe daha iyisiniz demektir. O zaman daha cok eve bakma sansiniz oluyor.

Aslinda temel olarak 3 sekilde ev bulma sansiniz var.

1. Emlakcilari gezerek
2. zoopla.com , rightmove.co.uk gibi web sitelerini kullanarak
3. sokak sokak gezip onlerindeki kiralik tabelalarina bakarak. 

Emlakcilari dolastiginizda ellerindeki mevcut evleri ogrendiginiz gibi kaydinizi yaptirip portfoylerine yeni ev eklendiginde internete koymadan size haber vermelerini de sagliyorsunuz.

Gezdim Gordum - Kuzey Iskocya, Inverness, Nairn, Aberdeen

Bank holiday'den istifade 3 gun ard arda tatili yakalamisken hep gormek istedigim kuzey iskocya'nin daglik gollerle dolu bolgesine bir seyahat planladim. Bu uc gun icinde toplamda 930 mil yol yapip 21 saat araba kullandim. Deger miydi? kesinlikle evet.

Yolculuga saat 7:30 gibi basladik. Klasik bulutlu bir gunde hemen hemen acik bir trafik ile Stirling'e kadar gittik. Yol bakimindan dolayi bir saat kadar trafige takilsak da kurtuldugumuzda artik otoban degil A9 yolundaydik. Oldukca guzel rahat bir yol. Bu yolu yola cikmadan bir gun once sirkette yaptigim bir anket ile sectim. Diger alternatif A82 idi ama onceden gidenler bu yolun daha virajli ve dar oldugunu soylediler.

A9 aslinda cogunlukla guzel manzarali bir yol. Cok guzel orman manzaralari, harika derelerin ustunden gecen cok guzel kopruler, karli tepeler, koyunlar, inekler ile hic sıkılmadan gidebiliyorsunuz.

Yolun sonunda Inverness sehrine vardik. Meshur Loch Ness golunun kuzeyine denk gelen bu sehiri direk gecip once golun kenarina gittik. satolar falan guneyde kaldigi icin sadece gol kenarina inip suyu elleyip Inverness'e geri donduk. Sonucta 6,5 saat yol gidip acliktan ve yorgunluktan daha uzaga gidecek halimiz de kalmamisti.

Sehirde acik bufe ne kadar yiyebilirsen ye tarzi bir Cin lokantasi bulduk. Merkezde Jimmy Chung adinda bir yer. Adam basi £11 veriyorsunuz ve cocuk yari fiyatina. Ama Ciddi miktarda acsaniz en iyisi de bu sanirim. Yemekler oldukca lezzetliydi.
Sonrasinda otelin oldugu Nairn sehrine yola ciktik. Clubhouse oldukca sirin temiz guzel bir butik otel. Sansimiza gunes vardi. Gerci son saatlerine denk geldik ama manzara nefes kesiciydi.

     
Sabah kahvaltidan sonra Aberdeen'e yola ciktigimizda sis, yagmur kapkaranlik bir iskoc havasi   bizi karsiladi. Bol bol turistik trail yolunu sinirli zamandan dolayi pas gecmek zorundaydik. Neticede Aberdeen'in 15 mil guneyindeki Dunnottar Castle'a gun isiginda yetismek istiyordum. Hava durumu benim orada olacagim saate kadar sagnak yagmur, ben vardigimda gunes acacagini soyluyordu. Kucuk bir hesap hatasi yapmislar. Ben kaleden ayrilirken gunes acmaya baslamisti. Berelerle, montlarla donarak gezdik kaleyi. Aberdeen'lilerin soyledigine gore hava zaten en fazla bu kadar sicak olurmus. Kale gercekten gorulmeye deger bir yer. Giris ucreti 2 buyuk 2 cocuktan olusan aile paketi £14. tek tek alirsak da ayni gerci.

Dunnottar Castle

Kaleden ayrildiktan sonra kisa bir Stonehaven turu attik arabayla, eski limanin orada otopark bulup arabayi biraktik. Birkac fotograftan sonra Aberdeen'e yola ciktik.Sehir merkezinde yine bir Noodle bar bulup yemek isini hallettikten sonra otelimize vardik. Otel olarak Mercure Ardoe House Hotel & Spa Aberdeen'i secmistim. icinde kapali yuzme havuzu olan bu oteli ozellikle kizim icin secmistim. Eski bir sato olan bu otele ek bina olarak yapilan havuz oldukca genisti. Daha onceki Bath gezisinde de bu zincirde kalmistim. Bir uyelik karti cikarttim. Kaldikca mil biriktirir gibi puan biriktiriliyor. Toplamda £50 odedim. (yemek kahvalti haric) Sehrin az birsey disinda oldugu icin siz de giderseniz yemegi yedikten sonra gidin.

Aberdeen beton renginde bir sehir. Itici bir hava vermis sehire. Hava gri, binalar gri olunca insanin ici daraliyor. Alisveris merkezlerinin icine girince her yer isil isil. (Hemen hemen her sehirde oldugu gibi)

Donus yolunda bu sefer Stirling'deki yol bakimi trafiginden kacmak icin Perth'in girisinde Edinburgh'a donup bizim bogazici koprusunun benzerinden gectim. (bedava)

Bu yol beni Edinburgh ile Glasgow arasina cikardim. Glasgow tarafina donup yolun bundan sonraki kisminda otobanda devam ettim.

Yorucu ama manzaralariyla, sehirleriyle yorgunluguna degerdi.

Londra izlenimleri

Istanbul'dan sonra Manchester'da yasamanin garip bir tadi var. Acelen olmuyor, trafik olmuyor, hem herseye yakin, hem kalabaliktan uzak kaliyorsun. Istedigin zaman bir buyuk sehirde arayabilecegin herseye erisip, istedigin zaman 15 dakikada sehir ortamindan uzaklasabiliyorsun.

3. senenin sonunda bunlar insanin icine o kadar isliyor ki buyuk sehirde yasamayi unutuyorsun.

Dun uc gunluk bir Londra seyahatinden dondum. Aslina bakarsaniz Londra'da oldugumu hissedemeyecek kadar yogundum. Manchester'dan 2 saat suren bir tren yolculugu ile Londra'ya ulastim. (£39) rahat bir yolculuktu. Bu kadar kuralci bir milletin, trende  koltuk numaralari soz konusu oldugunda hic orali olmamasi ilginc geldi. Herkesin bir numarasi var ama herkes kafasina gore baska bir yerde oturuyor. Yani kimseye "pardon burasi benim yerim" demenin manasi yok. Baska bir yere oturun gitsin.

Londra'ya vardigimin 1 saat sonrasinda metro greve gitti. Dolayisiyla ancak otele gelebilecek kadar zamanim vardi. Biraz gezmeye kalksam ortada kalabilirdim. Otel (Britania Hotel zincirinden birisi) gene tipik eski bina eski mobilyalar ve eski yataklardan olusan bir oteldi. (burada modern otel bulmak biraz zor sanirim)

iki gun boyunca metro grevde oldugu icin, havanin da guzel olmasini degerlendirip yuruyerek gittim gidecegim sirkete. Yarim saatlik bir yuruyus mesafesi ama bir ingilizle yuruyorsaniz bu sure icindeki tempo biraz agir gelebilir. Son derece hizli yuruyorlar ve resmen nefes nefese kaliyor insan.

Cevredeki insan profili seyretmeye degerdi. Cok cesitli ozelliklere sahip insan toplulugu, guzel bir ahenk yakalamis gibi. Kimse kimseyi yadirgamiyor, rahatsiz etmiyor, rahatsiz olmuyor. Irklararasi iliskilere cok sik rastlaniyor.

Londra'da araba sahibi olmak sanirim ciddi bir dert. Bu yuzden ise bisikletle veya yaya giden insanlar oldukca fazla. Zaten sadece park degil trafik de ayri bir dert.

Bu sefer anlatabilecek pek birsey olmadi. Normalden farki olarak, is ortamini yakindan gorme sansim oldu. Merkezin haricindeki fiyatlari gozlemledim biraz. Manchester ile kiyaslaninca gene pahali ama merkezine gore Londra'nin biraz daha merkezden uzak noktalarinda daha makul oldugunu gormek iyi oldu.

Donuste isyeri biletleri aldigi icin sorun olmadi ama 1 saat erken olan trenin bileti  £139 bir saat sonraki £39 imis. Siz de Ingiltere'de fiyatlarin saatlik oynadigini unutmayin.

Ve sonuc olarak Manchester benim icin guzel bir tercih olmus. Kendimi geri donunce daha rahat hissettim.

Uyarmak - Uyarilmak

Allahim ne kadar cok seviyor bu adamlar uyarmayi. Butun hayatlarini sanki buna adamislar. Bekliyorlar ki bir sey olsun da uyaralim. Hatta uyarmakla kalmayalim yazilar yazalim, dilekceler yazalim, formlar dolduralim. Sorunun ne oldugu, hatta sorun olup olmadigi da onemli degil maksat uyarmak olsun.

Zaman geliyor uydu anteninin canaginin capi belediyenin izin verdiginden 5 santim genis diye dilekce yaziyorlar, zaman geliyor senden baska kimsenin kullanmadigi apartmandaki ucra bir kosede bisiklet bulundurdugun icin yaziyorlar, zaman geliyor, is yerinin otoparkinda birisini biraz hizli gorup, kim oldugunu tespit edemeyince butun is yerinde calisanlara uyari mektubu yolluyorlar. Park ettigi yerden cikamayacak kadar araba kullanamayan adam sucu kendisinde aramiyor usenmiyor sana 1 sayfa yazi yaziyor. (benim nizami park ettigimi bile bile yine de uyariyor )

Bayiliyorlar uyarmaya. 5 dakika bina icinde veya disinda yuruyun goruyorsunuz zaten, her yer uyari dolu. kapiyi kapatin, onunde durmayin, buradan gecmeyin, oradan gecin ama dikkatli olun, arabayi park edin ama persembeleri degil. Biraz suyunu cikartiyorlar gibi geliyor bana.

Hatta bu uyarilarin fotograflarini cekip yayinlayayim da anlayin bu durumu. 

Vize Uzatma - Dedikodular - Soylentiler

Vize uzatma icin evraklari gondereli 3 ay oldu. Henuz bir cevap yok. Burada Turkler arasinda o kadar cok soylenti var ki inanilmaz birsey. Okuldayken, askerdeyken soylenti konusunda ne kadar basarili bir toplum oldugumuzu ogrenmistim o yuzden hic bir zaman soylentiye degil okuduklarima inanirim. Surekli vize kurallari degisti, vatandaslik sartlari degisti gibi soylentiler donuyor. Home Office'in sitesi dahil Vize danismanlarinin sitelerinde bir arastirma yaptim.

Olay su;
Ankara anlasmasina onay veren memurlari ocak gibi isten cikartan hukumet bu ise bakan tek bir memur birakmis. Daha sonra yeni elemanlar alip egitimlerini tamamlayinca haziranda sayiyi tekrar artirmis. Dolayisiyla sorun elemansizliktan kaynakli bir gecikme imis.

Kurallar ve vatandaslikta olan degismeler ise Ankara anlasmasi ile ilgisi olmayan diger vize tipleri icin gecerli. Evlilik yoluyla vatandasligin onu kesilmis mesela. Ankara anlasmasinin temeli uluslararasi anlasmaya dayandigi icin bu konuda bir degisiklik yapamiyorlar.

Yalniz Ankara anlasmasi kapsamindaki basvurularin daha buyuk dikkatle incelendigi ve gerekirse basvuru sahiplerinin mulakata cagirilacagi da bir gercek. Home office sayfalarinda nelerin kabul edildigi nelerin edilmedigi konusunda karsilastirmali bir liste yayinlamislar. Aman dikkatli olun mantiken dogru yaptiginizi dusunurken aslinda istenmeyen bir durumla karsi karsiya kalabilirsiniz.