19 Ekim 2018 Cuma

Whatsapp Grubu

Blogu takip eden bir arkadasin talebi uzerine bir whatsapp grubu kurdum. Numarasi olan takipcileri ekledim. Maksat bilgi alisverisinde bulunmak ve birbirimize yardimci olmak. Eklediklerim dilediklerinde cikabilir veya eklemediklerim kendilerini dahil edebilirler.

https://chat.whatsapp.com/EPF5dBX1xzo3s4DOtDjS22


11 Eylül 2018 Salı

IR35 sorunsali

Ben ilk Ankara Anlasmasi dokumanlarini Home Office'in web sitesinden okurken kendi isini yapmanin ve kontratli calismanin bazi maddelerini siralamislardi.

O donemki kontratli calismada sart olarak kendi sirketini ve ofisini kullanma, kendi ekipmanini kullanma gibi sartlar vardi. Sonra bu sartlar yok oldu o maddelerin arasindan.

Acikcasi kalkmasi rahatlatmisti zira kontrat alirken "yok ben kendi bilgisayarimla ofisimden yazacagim" diyemiyordunuz.

Sonra iki sene once bir IR35 hikayesi cikti ortaya. Tam dillenmeye basladiginda buradaki bir Council ile kontratim vardi. IR35 public sector ile kontratlari duzenliyordu. Mesela kendi sirketiniz uzerinden maas alacak ve kesintilere tabi olacaktiniz. Isin maddi durumundan ziyade bizi bozan kismi O sartlara tabi olundugunda Ankara Anlasmasinin sartlarinin ihlal edilecegi idi. Zira o zaman Home Office sizi kendi isinizi yapiyor olarak degerlendirmiyordu.

Ben de hic riske girmeyip kontrati uzatmadim ve ozel sektore gectim. Benim tanidigim hic bir kontratli calisan bu sartlari kabul etmedi. Kesinti o kadar fazlaydi ki sabit is yapma ile kontratli is yapma arasindaki avantaj kayboluyordu.

Istatistiklere gore bu kanun ciktigindan itibaren kamudaki her bes kisiden dordu olumsuz etkilendiklerini her 3 yoneticiden ikisi maliyetlerin yukseldigini, ve hee iki acentadan biri adam bulmakta zorlandiklarini soylemis.

Bunun yanisira kontratli calisanlardan %91 i maliyetlerin arttigini, %97si yetenekli ve bilgili insanlarin kamuda artik calismadigini, %98i de kamu sektorunun olumsuz etkilendigini soylemis.

Simdi aradan gecen 2 yildan sonra hukumet IR35'i ozel sektore de yayma karari almanin esiginde. Beklenti 2019 Nisaninda kanunun ozel sektor icin de gecerli olacagi yonunde. Bu durum Ankara anlasmasi ile burada bulunup kontratli is yapan herkesi derinden etkiliyor. Zira devreye girdigi anda anlasma kurallari cercevesinde ya is yapamayacak ya da is yaparsaniz vizenizi uzatamayacaksiniz.

Yirtmak icin cok cok az bir aralik birakilmis. Eger ilk okudugum sartlara donecek olunursa yani kendi ofisinizde, kendi calisma saatlerinizle, kendi ekipmaninizla calsitiginiz bir is icin ve o isi zamaninda teslim etmek uzerine bir kontrat yaparsaniz ki buna "Statement Of Work" deniyormus, ve kontrati yaptiginiz musteriniz bu durumu maliye bakanligi nesdinde onayliyorsa o takdirde kontratli statusunde kalabiliyorsunuz.

Theresa May son birkac yildaki kararlari ile "Reis" lakabini hak ediyor. Brexit'in ulkenin kendi ayagina sikmasi oldugunu kabullenememekle kalmayip her yonden zararli olabilecek bir cikis plani icine ulkeyi surukluyor. Brexit ardindan ulkedeki Dogu Avrupa kokenli bircok yazilimci Avrupa'da baska ulkelere gitti. Sadece beyin takimi da degil. insaat iscilerinin gidisi ile emek maliyetleri dolayisiyla emlak fiyatlari da yukseldi. Ingiltere'deki insaat isi sadece yeni bina icin dusunulmesin bu arada. Evler yigma yapildigi icin bir muddet sonra orasina burasina bakim yama ek yapmak gerekiyor. Gocmenler ve Avrupa birliginden gelen emek ve beyin gucunun bu ulke icin ne kadar degerli oldugunu idrak edemiyorlar.

Simdi bu karardan sonra kontratli piyasasini batiracak olan Theresa Reis sirketlerin nitelikli is gucunu elinden alacak ve kazanacagini dusundugu o kucuk para hevesi ile beyin gocunu tetikleyecek.








29 Ağustos 2018 Çarşamba

Is ilani jargonu

Competitive pay: Piyasa rayici maas. (yuvarlak konusmus kisaca)

DBS check:  'Disclosure and Barring Service check'. Adli sicil kaydi

DOE: Tecrubeye gore degisen. Maas araligini 100 - 200 verip yanina bunu yazarsa acemiye 100 tecrubeliye 200 verecegiz arasini da degerlendirecegiz demek istiyor.

Fixed contract, fixed term contract or FTC: Sadece belli bir donem icin olan is. Sure bitince is kontrati da biter. Normal ise gore daha fazla maas vermesi gerekir.

FT: Full-time. Tam zamanli is. Pazartesiden Cumaya 9 dan 5 e gibi.

Internship: Stajerlik. Tecrube edineceksin ne parasi seklinde odeme yapilan is :)

p.w.: Per week : Haftalik

Per annum or p.a.: Per year yani yillik. Cogu sabit is icin maaslar yillik ve brut yazilir.

Permanent: Sabit maasli is.

Pro rata: Oransal olarak. Yani yillik 20.000 lik bir isvarsa ve eger haftada 3 gun calisiliyorsa 12.000 alacaksiniz anlamina gelir.

PT: Part-time.

Unsociable hours: Normal mesai saatleri disinda. Mesela gece calisilan is

12 Temmuz 2018 Perşembe

Blue Card

Bugun gelen bir is ilaninda gordum bu "Blue Card" hikayesini.
Avrupa birliginde freelance olarak calismak isteyenlere ozel cikartilmis anladigim kadariyla. Brexit'ten dolayi ingiltere'ye gelmeyi askiya alan yuksek nitelikli islerde deneyimli arkadaslara yardimci olabilir diye sizinle paylasayim dedim.

http://www.eu-bluecard.com

Soyle bir goz attim da Ankara anlasmasi sartlarina cok benziyor. 5 seneden sonra surekli oturum alma imkani da var.




9 Temmuz 2018 Pazartesi

Beyin gocu hakkinda

Son zamanlarda bu konuda, goc edenlerle yapilan roportajlari izledigimde ortak sebeplerimiz ve sonuclarimiz oldugunu goruyorum. Goc etmeye meyilli olanlarla eger hala izlmedilerse bu roportajlara bir goz atmasini tavsiye ediyorum

Bir ara firsat bulabilirsem ben de oncesi, esnasi ve sonrasi icin bir kac video cekmeyi istiyorum.




Kredi Puani

Buyuk muamma olan kredi notu ve nelerin bunu etkiledigi konusuna giriyoruz simdi.

Genelde son 5 sene icindeki finansal falliyetlerinize bakarak olusan bir puan olan kredi notu, alacaginiz kredi kartlarinda veya kredilerde, verilip verilmeyecegi, verilirse yuzde kac faizle verilecegini etkileyen bir puanlama sistemi.

Normal olarak borclarini zamaninda odemek, gecikmis veya odenmemis faturanizin bulunmamasi olumlu etkiliyor.

Secmen kaydinizin olmasi ve uzerinden 5 sene gecmesi,
Kredi kartinizin olmasi ve odemelerinin zamaninda yapilmasi,
Hakkinizda acilmis icra iflas gibi bir dava olmamasi olumlu etkenler

Ancak her kredi veya kredi karti basvurusu 1 seneligine notunuzu dusuruyor. Dikkat edin bakin basvurusu diyorum. Almis olmaniz gerekmiyor Basvurmaniz bile dusuruyor.

Hatta kredi notunuzun kontrol edilmesi bile her kontrolde olmasa da eger sık sık olursa puanınızı olumsuz etkiliyor.

bir kredi kartinda dikkate almadiginiz £1 borc ve bunun birkac ay odenmemesi, ihmal edilmesi notunuzda ciddi bir dususe sebep olabilir.

Yine son donemde 24 ay kontratli bir telefon aldim ve bir baktim kredi notum dusmus.

Vadesi biten her borcunuz takip eden ay icinde notunuzu tekrar yukseltiyor.

Normalde bir ay icinde yaptiginiz hersey o ayin sonuna kadar bir merkeze iletiliyor ve ondan sonraki aydan itibaren bu veriler isiginda notunuz guncelleniyor.

Eger Mortgage dusunuyorsaniz bunlara azami ozen gostermek zorundasiniz. yoksa normalden daha yuksek bir faizle karsilasmaniz isten bile degil








3 Temmuz 2018 Salı

Sigorta, Kredi Puani falan filan

Surada gecirdigim seneler icinde iki konuyu bir turlu anlayamadim.

Birincisi trenler ve fiyatlari. Kaldi ki bu konuyu anlamak hayatin anlamindan daha kompleks. 1 kisi tek yon £130 iken 2 buyuk bir cocuk aile bileti gidis donus £90 olabiliyor ve bunu normal saniyorlar.
First class bazen normal biletten daha ucuza bulunabiliyor. Beni asan bir mesele oldugu icin anlamaya calismiyorum artik.

Ikincisi ise sigorta. Vize danismanlarinin Ankara anlasmasi ile gelenlerin mutlaka yaptirmasi gerektigini soyledikleri ve kontratli calisanlarin bu olmadan kontrat yapamadiklari, "Professional Indemnity Insurance" mesela. Daha gelir gelmez ilk karsiniza cikan sigorta bu herhalde. Sonrasinda araba ev vs vs eklene eklene gidiyor.

Sigortayi yaptirirken ince elediniz sik dokudunuz, arastirdiniz, incelediniz ve sonunda en ucuzunu buldunuz diyelim. Anlasilmaz bir sekilde bir sonraki sene yenileme zamani geldiginde verdikleri teklif her zaman yuksek oluyor. Hic ust uste iki defa ayni sirketle devam edemedim bu yuzden.

A firmasi 150 verdi diyelim. Ve en ucuzu da o.
Sonraki sene o A firmasi 250 veriyor. Biraz arastirinca B firmasi 140 ile en ucuz rakami veriyor ve ona gidiyorsunuz. Ondan sonraki sene B firmasi 250 cekiyor. arastirinca ne goruyorsunuz ? evet A firmasi 140.

Ya kardesim hazir musterin var. Elindekini tutsana neden onu kacirip sonra yakalamak icin o kadar reklam pesinde kosuyorsun. Anlamanin imkani yok. Son derece mantiksizca ama musterilerini 2 sene ust uste sigortalamak istemiyorlar sanki.

Bu aralar bir baska enteresanlik da araba kiralamada. Genel olarak bir kural degisikligine mi gittiler ne oldu bilmiyorum ama eskiden Debit card ile araba kiralayabiliyorken artik illa kredi karti istiyorlar.  Bu arada bir sonraki yazimda kredi notu konusuna deginecegim.

Ilk kiralama safhasinda bir formul vardi yan tarafta. Kiraladigin gun X Gunluk kira bedeli X 5 gibi birseydi. Hesapladim. Baktim kredi kartinin limiti icinde kaliyor. Tamam dedim ve kiraladim. Sonra gelen sozlesmeye cok dikkatli bakamadim. Arabayi almadan 1 gun once seytan durttu ve baktim. Meger o formul "Advisory" imis aslinda benden en az £1500 limit ve bunun tamaminin musait olmasini istemisler. Aldigim kartin limiti yetmeyince rezervasyonu iptal edeyim dedim.

"Rezervasyon tarihine 1 gunden az kaldigi icin iptal etseniz bile tum ucreti sizden catir catir aliriz" diye bir mesaj cikti. (yani tercumede katkim olabilir ama mealen bu iste)

Hic kullanamayacagim arabanin parasini odemek kanima dokundugu icin soyle bir deneme yaptim. "Peki lan sayin sirket, iptal etmiyorum ama 3 ay sonrasina erteliyorum yine de alacak misin parami?" dedim. "O zaman isler degisir sayin abim, az bir fark var odersen neden olmasin" dedi.  £15 fark odeyerek rezervasyonu ileri bir tarihe erteledim.

Sonra rezervasyonumu simdi iptal etmek istiyorum diye bir hamle daha yaptim. Bu sefer o pek sayin sirket catir catir hem ilk odedigim miktari hem sonraki farki bana iade ederek konuyu kapatti.

Demek ki neymis? British olabilirim ama hala kanimda Turkluk var. Benim parami oyle kolay kazanamazsiniz muhterem firmalar. Sistemin acigini da boylece ifsa etmis olayim. Belki birinizin isine yarar.